Лапидариумот кој е во состав на музејскиот комплекс „Куќата на Робевци“ уште еднаш покажа дека е идеално место и простор за културни, уметнички и друг вид настани како промоции или изложби. Со организирање на прекрасната групна изложба, охриѓани беа сведоци за еден несекојдневен амбиентален настан кој ќе остане долго во сеќавање. Вљубениците во уметноста имаа можност да ја видат ликовната изложба „Ех, моја Македонија“ организирана во знак на сеќавање на истакнатиот охридски уметник, прерано починатиот Драган Спасески Охридски. Во негова чест беа изложени дела на Мајкл Клос (Канада), Демир Демироски –охриѓанец кој живее во Германија и на охридските уметници Наташа Попоска Карче и Ѓоко Симјаноски.
НУ Завод и Музеј Охрид ја имаше таа можност и чест да ја помогне изложбата со отстапување на овај прекрасен простор.
Согласно годишната програма за финансирање проекти од национален интерес во културата за 2024 година, за изведување на работи и подобрување на функционалноста на објектите кои се под наша надлежност, а финансирана од сопствена сметка, се спроведе јавна набавка за „Набавка и монтажа на мобилна клима и воздушни завеси за греење и ладење во Музејски комплекс „Музеј на вода“ во локалитетот Градиште преку ЕСЈН (Одлука бр. 05-842/1 од 09.07.2024 година), со број на оглас 11421/2024“ на која како изведувач доби фирмата Друштво за производство градежништво трговија и услуги ШЕШО ИНЖЕНЕРИНГ Охрид ДООЕЛ, а на ден 26.07.2024 година истиот се реализира. Поставените воздушни завеси значително ќе ги подобрат условите за работа на вработените и престој на гостите, но и ќе го реши проблемот со влагата во истиот, заради подобра заштита на изложените артефакти во музејската просторија.
Имав чест да го пречекам и запознам Австрискиот Амбасадор во Македонија, неговата екселенција г-дин Мартин Памер, по повод австрискиот ден во состав на манифестацијата Охридко Лето 2024. Покрај, прошетката низ музејските поставки на Куќата на Робевци и запознавањето со нашиот делокруг на работа, разменавме и пригодни подароци.
Привршуваат работите на конзерваторскиот тим од НУ завод и Музеј Охрид, околу конзервирањето и припремата за изложување на колекцијата слики од Вангел Наумовски сопственост на Св.Еразмо Специјалната болница за ортопедија и трауматологија Охрид. Конзерваторскиот тим кој работеше две недели на овој проект изврши детална проверка на делата, отстранување на нечистотијата, китирање и поправка на оштетените делови на сликите и ретуширање на оштетените од човечки фактор покрај временски и атмосферски фактор сликарски површини. Во овој доста краток период се привршуваат најважните чекори кон заштита на оваа значајна збирка за престојната изложба ” 100 Години од раѓањето на Ванѓeл Наумовски”, која претставува дел од овогодишната изложбена програма на НУ Завод и Музеј Охрид.
Тимот го сочинуваат
Катерина Велкоска , кустос , раководител на проектот ”100 Години од раѓањето на Ванѓeл Наумовски”
м-р Сашо Блажески, козерватор за штафелајно сликарство
м-р Никола Патчев, виш конзерватор за ѕидно сликарство
НУ Завод и Музеј Охрид со своите стручни лица ги отвори мозаиците на базиликата а со пригодната илуминација на локалитетот за која му сме благодарни на Проф. д-р Зоран Тунтев, во вечерните часови претставува нова туристичка атракција во градот во летниов период.
Локалитет “Манчевци” е делумно истражен во текот на 2007 година при што се отстранети два објекти. По извршените археолошки ископувања на овој археолошки локалитет во старото градско јадро на Охрид, констатирана е ранохристијанска базилика од која се откриени делови од северниот и централниот кораб, кога се истражени околу 200 м2. Локалитетот се наоѓа во близина на катедралната црква Света Софија, на потегот кон Античкиот театар, во густо населен дел на стариот град и најверојатно се протега и под околните куќи.
Базиликата, која е една од деветте базилики во градот и потекнува од периодот на IV-V век од нашата ера, има прилично зачуван поден мозаик со декоративен аранжман што бил карактеристичен за IV и V век. Како особено значајно се издвојува мозаичното поле со донаторски натпис во кој се спомнуваат Тома и Јован кои веројатно го изградиле објектот. Исто така, беа откриени фрагменти од фреско-живопис во долните партии на ѕидовите. Во текот на археолошките ископувања откриени се и мошне значајни елементи и фрагменти од мермерна градежна и декоративна пластика.
Проектотот за конзервација и презентација на откриените структури од базиликата, на локалитетот се одвиваше во континуитет неколку година по ред, а реализацијата на планираните активности ја спроведуваше НУ Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј-Охрид. Во периодот од 2011 до 2013 година е извршена заштита од обрушување на земјените профили со изведба на потпорни ѕидови и нивно обложување со камен. При проектирањето на потпорните ѕидови се најде решение со кое не се нанесе оштетувања на мозаичниот под во централниот кораб на базиликата.
Со проектните решенија се извршија максимални реставраторски зафати, со вршење анастилоза на столбовите, и делумна реконструкција на некои елементи од носивата конструкција, за кои имаше веродостојни податоци. При конзервацијата се користеа автентични материјали, водејќи сметка за опусот на ѕидаријата.
Истовремено беа консолидирани зачуваните структури од базиликата, а за заштита на објектот од атмосферски води беа изведени натстрешници со лесна конструкција и покриени со транспарентни акрилни плочи.
Завршена е припремата на летната сцена, односно извршено е санирање на оштетени делови од дрвената сцена која е изложена на надворешни влијанија. Имено, НУ Завод и Музеј Охрид со помош на граѓани дарители на граѓа како помош и јавните претпријатија од Општина Охрид за средување околината на Антички театар и на горните слоеви на бината кои беа најоштетени со голем процент на влага и не беа за употреба. Се констатира дека е потребна нивна итна промена, особено на југозападниот дел од сцената каде оштетувањата беа најголеми. Извршена е промена на подлогота од песок кој беше причинител за големата влага на дрвената подконструкција и заменет со тврдопресован стиропор и нова дрвена подконструкција и ламерирани водоотпорни табли како завршен слој на сцената. Исто така, искосен е коровот во околината, исчистен е отпадот и оспособена една чешма позади сцената. Благодарност на Владо Пупиноски и Ангел Арнаудовски
Во соработка со д-р Александар Милојковиќ, вонреден професор од Градежниот и Архитектонскиот факултет на Универзитетот во Ниш – отсек Архитектура, заедно со постдипломски студенти, со помош на нашите колеги од НУ Завод и Музеј Охрид, спроведуваат интересен научен проект кој се занимава со заштита на архитектонското наследство и ревитализацијата на историски градови.
Имено, како дел од активностите и една од темите е посветена на актуелните прашања за автентичноста, како и соодветните современи интервенции во заштитеното урбано ткиво. Во таа насока, намерата е дел од истражувањето да се посвети на проблемите од овој тип со кои се соочува Охрид, како најзначаен урбанистичко-архитектонски ентитет од овој тип во нашиот регион и пошироко. Колегите од Ниш се запознаа со проблемите со кои секојдневно се среќаваме, направија увид во соодветната, планска и друга документација и се разви дискусија за истото. Од сето тоа произлезе интересна анкета која ја споделуваме и би сакале што повеќе учесници да ја пополнат заради поверодостојни анализи, податоци и резултати кои би ни биле од голема корист за идните планови за управување со историското јадро на Охрид. Анкетата е наменета за сите граѓани, жители на Охрид но и посетители и вљубеници во градот кои сакаат да придонесат за заштита на градителското наследство.
На следниов линк можете да пристапите кон пополнување на анкетата со работен наслов „Перцепција на автентичноста на локалитетите на наследството на УНЕСКО: дизајнот на новата изградба и заштитата на интегритетот во Охрид, Република Македонија“
Во петок 5 јули, во 20 часот во Куќата на Робевци ќе биде отворена изложбата Антологија 4.
Оваа четврта едиција на изложбата Антологија е посветена на наивното сликарство и воедно претставува избор од најзначајните автори на овој правец, содржани во збирката на современа уметност во НУ.Завод и Музеј -Охрид.
На изложбата ќе бидат претставени дела од : Иван Генералиќ, Вангел Наумовски, Јан Књазовиц, Иван Лацковиќ и Андреј Вењарски.
Со Решение број 44-6419/2 од 27.06.2024 година донесено од страна на Министерство за култура и туризам (наш бр.04-737/1 од 28.06.2024 година) на должноста в.д. Директор на НУ Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј – Охрид беше именуван м-р Горан Патчев. По тој повод направено е примопредавање со претходната в.д. директорка м-р Ирена Шајн. Додека, од работата на 6-та седница на Управниот одбор на НУ Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј – Охрид одржана на ден 01.07.2024, помеѓу другото се донесе Одлука за давање согласност на Нацрт-годишната програма за 2025 година на Националната устанoва Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј – Охрид со број 01-773/1 од 28.06.2024 година, со што и покрај промената во раководството, навреме се исполнија обврските согласност со член 70 од Законот за културата за доставување до Министерството, нацрт-годишна програма за работа на установата за наредната 2025 година.
Тимот на наши стручни лица од НУ Завод и Музеј Охрид, заедно со меѓународни и домашни експерти извршија посета на одредени споменици на културата и археолошки локалитети во општините Охрид, Струга и Дебрца, со снимање со дрон, заради мониторинг и евиденција на споменичките добра кои се прогласени за споменик на културата и изработка на ортофото подлоги кои ќе послужат во изработка на ГИС платформа, во рамките на спроведување на проектот со наслов: „Јакнење на капацитетите за управување со културното наследство на Oхридскиот Регион: Обука за развој на бази на податоци и ГИС-платформа за недвижно културно наследство за Заводот и Музеј – Охрид“ во соработка со УНЕСКО.
Како продолжение од минатогодишните активности, во периодот од 19 до 24 мај, се изврши евиденција, инвентаризација, дигитализација со користење на современа технологија за 3Д надворешно снимање со помош на дронови и фотограметрија за изготвување на ортофотографии и топографски карти, со цел да се постави работен план кој ќе обезбеди создавање на ВЕБГИС платформа за недвижното културно наследство и археолошките локалитети од Охридскиот регион.
На ден 22.05.2024 (среда) од 12 – 15 часот во просториите на Универзитетот Св Апостол Павле во Охирд, беше презентирана ВЕБ ГИС платформата со кратка обука од страна на претставник од компанијата Интелегент Нетворк Солушн ДОО Скопје за нејзината употреба и развивање за вработените односно корисниците од НУ Завод и Музеј – Охрид. На настанот покрај меѓународните експерти д-р Ранд Епих од САД и Татјана Мијатовиќ од БиХ, чест ни направи и професор д-р Устијана Речкоска-Шикоска Универзитетот „Свети Апостол Павле“ и архитектот Анастасија Талевска, потоа Бојан Танески виш кустос археолог и Татјана Стојоска Видовска, археолог, м-р Љубица Тасеска Блажеска, виш конзерватор, Катерина Велкоска, историчар на уметност, Иван Малезанов, дипломиран археолог, присуствуваа од колегите од НУ Завод и Музеј Охрид и м-р Горан Патчев, виш конзерватор одговорен за реализацијата на проектот.
