Категорија: Events

ВТОР МЕЃУНАРОДЕН СИМПОЗИУМ ЗА ТЕОРЕТСКА МЕДИТЕРАНСКА АРХЕОЛОГИЈА

НУ Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј Охрид е домаќин и на ова издание на СИМПОЗИУМОТ ЗА ТЕОРЕТСКА МЕДИТЕРАНСКА АРХЕОЛОГИЈА која се одржува втора година по ред во Охрид, а во организација на Институтот за историја и археологија на Универзитетот Гоце Делчев, во соработка со Управата за заштита на културното наследство, Заводот за заштита на спомениците на културата и музеј Охрид, Институтот за културно наследство и археологија – Скопје, како и повеќе партнери од земјата и светот.

На симпозиумот ќе присуствува основачот и долгогодишен претседател на Шпанскиот институт за културно наследство, како и поранешен претседател на Европската асоцијација на археолозите, професор Фелипе Криадо Боадо, европскиот и холандски академик Варшлаус, како и раководители и професори од светски највисоко рангираните универзитети во областа на археологијата и античката историја: Сапиенца, Лејден, Универзитетскиот колеџ во Лондон (University College London), Макс Планк Институтот од Фиренца, Универзитет во Гетеборг, Полската академија, Австриската академија, УНЕСКО катедрата за наследство на иднината и повеќе европски и регионални универзитети и истражувачки центри.
Оваа година Меѓународниот научен симпозиум за теоретска медитеранска археологија Лихнида, ќе се одржи од од 18ти до 20ти Септември во Охрид на повеќе врвни локации на македонското културно наследство. Отворањето на симпозиумот ќе се одвива во Галеријата на икони – Охрид од 19 часот, а научните сесии во Меморијална куќа на Христо Узунов, Меморијалната куќа на Григор Прличев и Куќата на Робевци. Темата на овогодинешниот симпозиум е „Медитеранската археологија помеѓу империите и империјализмот“, а според директорот на симпозиумот и раководител на Институтот за историја и археологија на Универзитетот Гоце Делчев, професор Тевдовски, веќе е во подготовка и меѓународна научна публикација која ќе ги вклучи прилозите на еминентните гости и научници од земјава и светот.
Со отворањето на меѓународниот симпозиум се започнува и официјалното чествување на Европските денови на наследството во Охрид, градот на УНЕСКО.

Мозаична икона ,, Исус Христос на престол ” заблеска во Галеријата на икони во Охрид

Единствената и униката мозаична икона во Македонија, за првпат беше претставена пред македонската јавност во рамки на одбележувањето на 75 години од организираната музејска дејност во градот од страна на НУ Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј Охрид а по повод чествувањето на 1110 години од упокојувањето на Свети Климент Охриски.

Промоцијата ја отвори Директорот М-р Горан Патчев, со поздрав до присутните Неговото Високопреосвештенство Митрополитот Дебарско-кичевски г. Георгиј, и други претставници на институции, културни работници и посетители.

За вредноста и значењето на мозаичната икона зборуваше историчарката на уметност Катерина Велкоска која подвлече дека во 1960 година за време на евидентирањето на иконите во црквата Св.Богородица Перивлепта во Охрид, во јужниот параклис на црквата покрај другите икони откриена е оваа мозаична икона. Тогаш иконата е датирана дека е од XIV, но можеби е постара.

На иконата со димензии 28,5х21х2,5 см  е претставаен  Исус Христос како седи на трон.

Техниката на мозаик претставува најсложен и најскап медиум на ликовната уметност во византискиот период, па малите мозаични икони припаѓаат на одредена класа на луѓе и се продукт на дворска уметност. Оваа икона кај нас во Охрид, најверојатно е донесена како дар од Цариград или Солун.

Мозаичните икони се меѓу најретките форми на византиската иконографија. Денес значајни примери се зачувани во неколку од најголемите светски музејски колекции, во Лувр во Париз, Метрополитен музејот во Њујорк, Боде музејот во Берлин и во Византискиот и христијански музеј во Атина.

Во Охрид, градот кој со векови претставувал еден од најзначајните центри на православната духовност и византиската култура на Балканот, оваа ретка мозаична икона претставува уште еден драгоцен доказ за неговото место во историјата на европското и византиското културно наследство.

Овој проект е дел од годишната програма за работа на институцијата финансиски подржана од Министерството за култура и туризам. Проектот ,,Тековно одржување на збирката икони и други литургиски предмети ” е реализиран од ресорниот кустос историчар на уметноста Катерина Велкоска.

Вредна донација од наследниците на семејството Робевци за Музејот во Охрид

НУ Завод и Музеј – Охрид доби уште една вредна донација од семејството Робеви. Госпоѓата Оливера Робева Крстева во последните две години подари на охридскиот музеј лични предмети од нејзиното семејство. Станува збор за стари фотографии, покуќнински предмети, пијанино, виолина, нотни, книги, медицински инструменти, печати, фотоапарат, орден, метроном, прибор за пушење, женски аксесоари, часовник со ќостек и други предмети. Со оваа донација музејската колекција се збогати за уште 50 предмети, а со тоа Фондот од семејството Робеви достигна бројка од над 200 предмети.

Предметите се примени во етнолошкото одделение кај ресорниот виш кустос Оливера Мишева каде се чува најголемиот дел од фондот., а голем дел од нив се изложени во музејскиот објект Куќата на Робевци.

НУ Завод и Музеј – Охрид изразува голема благодарност за честа и довербата од страна на госпоѓа Оливера Робева Крстева за трајното отстапување на предметите на охридскиот музеј. Донираните предмети претставуваат предизвик за нови истражувања, заштита и презентација на еден дел од културното наследство за идните генерации, како сведоци на едно време, начин на живот и доказ за големиот придонес на значајни личности за историјата и културата на градот Охрид.

Конзерваторско-реставраторски работи на објектот „Министерство за одбрана” — Струга

Конзерваторско-реставраторски работи на објектот „Министерство за одбрана” — Струга

Објектот претставува класичен пример на градска архитектура од 20 век, изграден во 1934 година за потребите на италијанската окупаторска војска и првично функционирал како царински терминал. По 1965 година објектот го презема општината и во него се сместуваат претседателот на општината, народната одбрана и други општински сектори. Моментално го користат Министерството за одбрана — РЕ Струга, ЦУК, Општината и други сектори.

НУ Завод и Музеј — Охрид изработи Основен проект за реконструкција на фасада и покрив на овој објект, за кој Управата за заштита на културното наследство издаде конзерваторско одобрение во 2022 година.

Работите се изведуваат во неколку фази:

  • 2022/2023 — реконструкција на кровот и замена на кровниот покривач
  • 2024/2026 — столарски работи, замена на надворешна столарија и изработка на нова фасада

Сите зафати се во согласност со проектната програма и имаат за цел зачувување на ова поединечно заштитено добро, прогласено со Решение за заштита со соодветен режим на заштита.

Конзерваторско-реставраторските работи се во завршна фаза и ќе бидат комплетно окончани со конзерваторските интервенции на влезната партија.

За реализација на проектот, Министерството за култура и туризам одобри вкупно 9.114.000 денари (од 2022 година до денес). Досега се потрошени околу 7.624.539 денари, а до целосно завршување се очекуваат вкупни трошоци од околу 8.000.000 денари.

Со овие конзерваторско-реставраторски активности се спречува понатамошното пропаѓање на уште еден значаен објект кој, со својата карактеристична местоположба непосредно до езерскиот брег и изливот на реката Црн Дрим од Охридското Езеро, ја збогатува амбиенталната слика на градот Струга.

75 години од основањето на НУ Завод и Музеј – Охрид.

Јубилеите се мигови кога времето добива посебно значење—моменти во кои се препознаваат трудот, посветеноста и вредностите создадени низ генерации.

Со особена чест ја одбележуваме 75-годишнината од основањето на Националната установа Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј – Охрид, институција која повеќе од седум децении претставува еден од најзначајните чувари на културното и историското наследство на Охрид и Македонија.

Оваа јубилејна изложба „Македонски автори од Збирката на современа уметност“ претставува симболичен потсетник на дел од најзначајните дела преку кои можат да се проследат неколку суштински и јасно разграничени линии во развојот на македонската уметност во XX век. Но исто така повод да се потсетиме на бројни реализирани проекти во изминатите 75 години од разни други области како конзерваторско – реставраторски зафати, археолошки истражувања, музејски поставки, научни проекти и активности насочени кон заштита, презентација и афирмација на културното наследство. Изложбата покрај што дaва пресек на автори и нивни творби, ја раскажува и приказната за нашата континуираната грижа за спомениците, артефактите и духовните вредности што го обликуваат идентитетот на Охридскиот регион.

Особена благодарност им се упатува на сите минати и сегашни вработени, стручни соработници и надворешни партнери кои со своето знаење, ентузијазам и професионална посветеност оставија трајна вредност во работата на институцијата. Нивниот труд е вграден во секој зачуван фрагмент од минатото и во секој нов чекор кон иднината.

Нека овај каталог и изложба бидат не само потсетник на сработеното, туку и поттик за продолжување на мисијата — зачувување, истражување и достоинствено претставување на културното наследство за генерациите што доаѓаат.

300 години Саат кулата во Охрид – Симбол на времето и културното наследство

По повод 300 години од изградбата на Саат кулата во Охрид
Денес се одбележа значаен јубилеј – 300 години од Саат кулата во Охрид, еден од препознатливите симболи на нашиот град и нем сведок на вековите што минувале низ неговите улици.
Три столетија Саат кулата го мери времето на Охрид – времето на луѓето, на традицијата, на духовноста и на културниот развој. Таа не е само архитектонски објект, туку дел од колективната меморија и идентитетот на градот, споменик што нè поврзува со минатото и нè потсетува на нашата обврска да го чуваме наследството за идните генерации.
Прогласена е за споменик на културата со Решение од тогашниот Општински Завод за Заштита на спомениците на културата Охрид на 28.03.1968 година (58 години)
Како НУ Завод и Музеј – Охрид, институција која со посветеност се грижи за заштитата, истражувањето и афирмацијата на културното наследство, горди сме што сме дел од ова одбележување. Нашата мисија е да ги зачуваме овие вредности не само како материјални сведоштва, туку како жив дел од духот на Охрид.
Саат кулата во Охрид со својата едноставна архитектура изградена од скадарецот Чаваш Дол Сулејман ага во 1726 година, издигната над градскиот пазар во близина на црквата Св Богородица Каменско во месноста Дебој, неправедно беше запоставувана годините наназад.
Нашата установа има обврка да ја следи состојбата на споменикот и да изработи Елаборат за ревалоризација на истиот со предлог за посебен Режим на заштита.
Во оваа пригода директорот М-р Горан Патчев упати искрена благодарност до иницијаторот и до сите институции, соработници, стручни лица и граѓани кои придонесуваат за зачувување на нашето непроценливо наследство.
Нека овој голем јубилеј биде потсетник дека времето минува, но вредностите што ги чуваме остануваат да, сведочат за нас.

Посета на хрватскиот премиер Андреј Пленковиќ на Галеријата на икони.

Македонска и Хрватска делегација на чело со премиерот Христијан Мицкоски и неговиот колега Андреј Пленковиќ денеска ја посетија амбиенталната целина на црковниот комплекс “Св. Богородица Перивлепта” и Галеријата на икони. Од нашата установа беа пречекани од директорот Горан Патчев и кустосот Катерина Ристеска Велкоска како и од кустос археолог Атанас Кипро кој ја претстави на гостите богатата ризница на Галеријата на икони.

„Од слово до вечност“

„Од слово до вечност“

По повод одбележувањето на 24 Мај, денот на сесловенските просветители Светите Кирил и Методиј на денешната свечена академија која се одржа во црквата „Света Софија“ во Охрид, НУ Завод и Музеј Охрид организира пригодна „Поставка на оригинални литургиски предмети од збирката на икони и копии од икони и фрески во чест на словенските просветители“

Националната Установа Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј – Охрид, годинава еден од добитниците на Св Климентовата Повелба

Во прекрасниот амбиент на црквата Св. Софија на ден 8 декември 2025 во Охрид се одржа централната манифестација, свечена академија во чест на  „Св. Климент Охридски- Патрон на градот Охрид.

Пред бројните гости од дипломатскиот кор, претставници од верските заедници во државава, пратеници во Собранието на Р. Макдонија, советници, градоначалници на збратимени градови со градот Охрид и бројни граѓани, се обрати градоначалникот Кирил Пецаков

На церемонијата традиционално, беа врачени највисоките општински награди и признанија за врвни достигнувања во сите области од општествениот живот кои се од особено значење и имаат посебен придонес во развојот и севкупниот напредок и афирмација на Општина Охрид, Република Македонија и во Светот.

Највисоката општинска награда за животно дело, наградата „Патрон на градот – Свети Климент Охридски“, оваа година, постхумно се додели на истакнатиот охридски новинар, хроничар, публицист Владо Ангеличин –Жура.

Директорот м-р Горан Патчев во име на Националната Установа Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј – Охрид, како еден од добитниците на Св Климентовата Повелба ја прими оваа престижна награда за 2025-та година.

Покрај НУ Завод и Музеј Охрид се доделија уште четири повелби на: охридскиот историчар на уметност, Јорданка Матова, музичкото дуо „Силви Бенд“, продуцентот, режисер и музичар  Даниел Јовески и на охридската група „The Backdoor Band“.

Свеченоста беше заокружена со богата културно уметничка програма во која учествуваа еминентни македонски актери, музичари, инструменталисти, солисти и хорови.

ПРОМОЦИЈА НА КНИГАТА „ОХРИДСКИ ФОЛКЛОРИСТИ“

Почитувани,
Општина Охрид Ве поканува на промоција на книгата ,,Охридски фолклористи” од авторите: проф.д-р Димитар Пандев и Славе Ѓорѓо Димоски во издание на градоначалникот на општина Охрид, Кирил Пецаков.
Програма:

Обраќање на претставник на Општина Охрид;

Обраќање на уредникот на едицијата: ,,Охридско книжевно наследство” Митре Велјаноски;

Обраќање на промоторот проф.д-р Велика Серафимоска;

Настап на Митко Колјушевски -текстописец, автор, композитор,музичар

12:00 часот
Спомен – куќа на Григор Прличев